Weblog
31 augustus 2011
Stiertjes: kort maar krachtig
Eet je stier
Het probleem met de stiertjes is opgelost. Ze werden geboren, maar niemand wilde ze hebben. Normaal worden stieren vetgemest. Maar stieren van het ras Jersey zijn klein. Te klein. Het vetmesten is te duur, of het kalfsvlees te goedkoop. Hoe dan ook, wij vonden het niet kunnen om ze als oud vuil aan de weg te zetten. Ze móeten opgegeten worden. Gelukkig is dat nu weer geregeld.
Aan melk kleeft bloed
Het blijft een bizarre bezigheid: vlees eten. Zelf ben ik 14 jaar vegetariër geweest. Toen trouwde ik met een boer. Wist ik veel. Aan melk kleeft altijd bloed. Je kunt een koe niet melken zonder vlees te produceren. Als boerin bleef ik stug weigeren om vlees te eten. Tot mijn schoonvader vroeg of ik de koe die in de gang stond even in de vriezer wilde doen. De koe was gelukkig als geslacht en verwerkt tot vlees. Het vlees hoefde alleen nog even in zakjes gedaan te worden. Die middag liet ik kilo’s vlees door mijn handen gaan, en inderdaad, ik moest toegeven: zonde om te begraven.
Die avond heb ik een soepje getrokken. De bouillon at ik op, de stukjes vlees viste ik uit de soep en gooide ik terug in de pan.
Na een week ben ik ook gehakt, hamburgers, worstjes, rundervinken, biefstuk en wat al niet meer gaan eten. Maar alleen van onze eigen koeien.
Later ging ik de koeien ook melken en leerde ik ze allemaal kennen. De eerste keer dat ik een koe at die ik kende, ben ik weer begonnen met een soepje. Alida.
Je bent pas echt boer als je weet wie je eet. Ik heb wel meerdere keren soep moeten koken voor ik een worstje aankon van Alida, maar uiteindelijk heb ik de daad aanvaard. En wel zodanig dat ik mij afvraag wat ik allemaal niet nog meer zou kunnen eten. Mijn echtgenoot houdt nog steeds van mij en ligt er niet wakker van.
Veganisten en vegetariërs.
Al met al ben ik nu wel van mening dat je óf veganistisch moet eten, dus geen zuivel en geen vlees. Respect, maar ik geloof daar niet in. Óf je eet wel zuivel, maar dan ook vlees. Dat hoort erbij. Vegetariërs eten wel zuivel, maar niet het rundvlees dat erbij ontstaat. Iets in mij vindt dat niet consequent. Ik kan al dat vlees hier op de boerderij niet in mijn eentje opeten.
Baren of sterven
Het is de realiteit waarmee we werken. Na 5 liter melk, moet je 100 gram vlees eten. Het vlees van oude melkkoeien is één, het vlees van de stiertjes die geboren worden is twee. Een koe moet gewoon ieder jaar een kalfje krijgen. Een jaar na de geboorte van het kalf neemt de melkgift af. Als een koe dan niet gedekt is, en niet weer een kalfje krijgt, tja, dan gaat ze zelf naar de slacht. Dus baren is het motto hier onder de koeien. Dan blijft de melk stromen.
Stiertjes
De helft van de borelingen is mannelijk. Zo is de natuur. Deze mannen, de stieren, kunnen geen melk geven. Nooit niet. Dus zij worden vetgemest voor het vlees. En daar ging het mis bij ons: wij melken koeien van het ras Jersey, en die koeien zijn klein. En ze zijn zogenaamd melktypisch. Dat betekent dat ze wel veel melk geven, maar na slachten niet veel vlees zijn. In feite zijn het net een soort grote geiten. Geitenbokjes gaan soms ook de destructie in, omdat niemand ze wil vetmesten. Om nog maar te zwijgen van de haantjes.
Speenstier
Gelukkig hebben we nu afzet gevonden voor onze stieren. In de eerste plaats door ze gewoon meteen op te eten. Dus niet eerst vetmesten, veel te duur, maar ook niet weggooien. Ik vond een aantal klanten en zelfs iemand die een heuse barbecue organiseerde en een hele stier draaiend boven het vuur liet rondgaan, alsof het een speenvarken was. Speenvarkens zijn trouwens ook varkens die niet vetgemest worden, omdat ze te klein zijn. Een speenstier dus. De speenstier was uitgevonden, en dat was in ieder geval een begin.
Ik zag een foto van de barbecue, en weer vloog het mij naar de keel. In ken de stiertjes goed, een koester hun kleine lichaampjes met liefde, en vond het moeilijk om aan te zien boven een vuurtje. Om die zelfde reden eet ik liever ook geen haas of konijn, en heb ik moeite met hele vissen. Muggen en vliegen sla ik altijd wel zo dood, maar dit terzijde.

Ogen zijn de spiegels van de ziel...
Jacob Beeker
Zodoende en al twitterend kwam er iemand langs die wel handel zag in dit vlees. Jacob Beeker, boer zonder koeien. Burger dus eigenlijk, maar wel met een vurige wens om boer te worden. Het vlees is erg lekker, en erg bijzonder, blank, biologisch en zonder antibiotica geproduceerd, dus verschillende restaurants experimenteren er nu mee op het menu. Als je maar afzet weet te vinden, voor een goeie prijs, dan kan er heel veel opgezet, ontwikkeld en georganiseerd worden. De stieren en wij zijn daar heel blij mee. Via via heeft hij ook land gevonden bij verschillende boeren en in verschillende natuurgebieden, waar een paar stiertjes gestald konden worden. Dit is helemaal fantastisch. Zo krijgen de stieren weer een langer leven dan 10 dagen. Deze 10 dagen is het wettelijke minimum waarop je een dier na geboorte van het bedrijf mag laten gaan. Je moet er eerst 10 dagen voor zorgen, dus dat doen wij. Daarna gaan ze dus meteen naar de slacht. Of ze gaan naar een boer met een weitje. Wilt u ook zo’n boer worden? Dan moet je een UBN nummer aanvragen bij Dienst Regelingen van het Ministerie van Economische zaken, Landbouw en Innovatie. Dat is het begin van boer worden. Je bent het pas echt, als je zelf je eigen stier kunt eten.
Tekort
Al snel had Jacob een tekort aan stieren. Ondanks het feit dat er dit jaar bij ons veel meer stieren zijn geboren dan de gebruikelijke 50%. Met de laatste stier van zaterdag 20 augustus, was de stand precies twee derde stieren en één derde vaarsjes. De voervoorlichter zegt dat het komt door een gebrek aan mangaan. We hebben meteen Hubert gebeld, en die mengt nog wat bij met zijn kruiden, maar voor Jacob is het geen probleem.
Gelukkig zijn er nog drie biologische Jerseyboeren, die zitten ook met hun stieren. De één mest ze zelf vet, en doet ze dan gangbaar naar de slacht. Dit kost geld, maar hij moet wat. De volgende heeft een natuurgebied waar hij ze in kwijt kan. Jacob gaat ermee aan de slag. Eind goed, al goed.
Nog één aap uit de mouw
Gangbare Jerseyboeren hebben het probleem niet. Waarom?? Zij gebruiken gesexed sperma. Al het sperma is toch gesexed, zou u zeggen? Nee, dit gaat over kunstmatige inseminatie (KI). Het betekent dat er geen stiertjes meer voorkomen in het sperma van het KI rietje. Dus alleen vaarsjes komen nog als boreling ter wereld als een koe is gedekt met een KI rietje met gesexed sperma. Biologisch is er nog veel discussie over, maar officieel mag het niet gebruikt worden. Beter. Ten eerste wil een koe helemáál geen KI rietjes, maar een echte stier. Een tochtige koe kan echt vervelend zijn, je kan haar niet zomaar met een kluitje in het riet sturen. En die stier heeft natuurlijk geen gesexed sperma.
Daarnaast leert de ervaring dat vaarsjes van de KI zwakker zijn. Ze hebben minder weerstand en ze zijn kleiner. En wij varen juist op die weerstand. Als je dan nog meer gaat rommelen, door het sperma ook nog te sexen, dan verwacht ik dat het er niet beter van wordt. Liever geen gesexed sperma, voor je het weet zit je zo weer aan de antibiotica.
Gelukkig hebben we nu Jacob Beeker en zijn we van al deze duivelse dilemma’s verlost. Je kunt gewoon op www.biovleesbestellen.nl lekker een stukje stier bestellen. Wij geven stieren nooit een naam, maar als mensen dat willen, kunnen we dat wel organiseren. Wij mij betreft mag u zelf de naam geven, het dier volgen en dan eten. Begin met een soepje, dan kunt u de echte bite voorlopig terug doen in de pan…




